NEWS UPDATE • SPECIAL ARTICLE

ปรากฏการณ์หุ้น "เกมสต็อป" ปลุกกระแสพลังรายย่อยสู้ขาใหญ่

สงครามระหว่างนักลงทุนรายย่อยและนักลงทุนสถาบัน ที่เกิดขึ้นกับหุ้นเกมสต็อป (GME) ในตลาดหุ้นสหรัฐฯ ถือเป็นปรากฏการณ์ที่สั่นสะเทือนโลกการลงทุน โดยเฉพาะพลังเงินของนักลงทุนรายย่อยที่เมื่อรวมกันแล้วก็สามารถเป็น "แจ็คผู้ฆ่ายักษ์ได้เช่นกัน

ราคาหุ้นเกมสต็อป ทะยานขึ้นถึง 1,700% ในเดือนมกราคม 2021 เนื่องจากเรดดิต ( Reddit) ซึ่งเป็นแชตรูมที่มีสมาชิกกว่า 8.1 ล้านรายในขณะนั้น ได้เล็งเป้าหมายที่จะผลักดันราคาหุ้นเกมสต็อป ให้สูงขึ้นเพื่อกดดันให้กองทุนบริหารความเสี่ยง(เฮดจ์ฟันด์)ต้องกลับเข้าซื้อคืนหุ้นดังกล่าวเพื่อตัดขาดทุน หลังจากที่ได้ทำชอร์ตเซลก่อนหน้านี้ เนื่องจากคาดการณ์ว่าเกมสต็อปจะต้องปิดกิจการในไม่ช้า

ความผันผวนที่เกิดขึ้นในตลาดเนื่องจากการพุ่งขึ้นอย่างรุนแรงของหุ้นเกมสต็อป ทำให้คณะกรรมาธิการด้านบริการการเงินแห่งสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐประกาศว่าจะจัดการไต่สวนเกี่ยวกับภาวะผันผวนที่เกิดขึ้นในตลาดหุ้นซึ่งเกี่ยวข้องกับการปั่นราคาหุ้นเกมสต็อป และหุ้นตัวอื่นๆ

 

ชอร์ตสควีซของเกมสต็อป

ในเดือนมกราคม 2021 การชอร์ตสควีซหุ้นของเกมสต็อป (GME) และหลักทรัพย์อื่น ๆ เกิดขึ้นในตลาดหุ้นหลายแห่ง ทำให้เกิดผลกระทบทางการเงินอย่างมากกับเฮดจ์ฟันด์บางกอง การชอร์ตสควีซทำให้ราคาหุ้นของเกมสต็อปซึ่งเป็นผู้ค้าปลีกวิดีโอเกมเพิ่มขึ้นเกือบ 190 เท่าจากระดับต่ำสุดและแตะระดับสูงสุดเกือบ 500 ดอลลาร์ต่อหุ้นในวันที่ 28 มกราคม 2021 และทำให้ผู้ขายชอร์ตขาดทุนจำนวนมาก ประมาณ 140% ของหุ้นเกมสต็อปถูกขายชอร์ตและการรีบซื้อหุ้นเพื่อให้ครอบคลุมหุ้นที่ซื้อมานี้ทำให้ราคาสูงขึ้นกว่าเดิม การชอร์ตสควีซครั้งนี้เริ่มต้นโดยผู้ใช้ฟอรัม r/wallstreetbets บนเรดดิตผ่านแอปพลิเคชั่นการซื้อขายที่ไม่มีค่านายหน้าเช่นโรบินฮู้ด

ถัดมาในวันที่ 28 มกราคม 2021 โรบินฮู้ดได้หยุดการซื้อหุ้นของเกมสต็อปและหลักทรัพย์อื่น ๆ ทำให้เกิดการวิพากษ์วิจารณ์และการกล่าวหาว่าเป็นการปั่นตลาดจากนักการเมืองและนักธุรกิจที่มีชื่อเสียงจากทั่วทุกมุมมองทางการเมือง รวมถึงวุฒิสภาสหรัฐ เท็ด ครู๊ซ, ผู้แทนราษฎร อเล็กซานเดรีย โอคาซีโอ-คอร์เทซ  และซีอีโอของเทสลา อีลอน มัสก์ นอกจากนี้ยังมีการฟ้องร้องดำเนินคดีแบบกลุ่มต่อโรบินฮู้ดในศาลชั้นต้น สหรัฐ เขตทางตอนใต้ของนิวยอร์ก และเขตทางตอนเหนือของรัฐอิลลินอยส์ (ข้อมูลอ้างอิง วิกิพีเดีย)


การขายชอร์ต ชนวนเกิดปรากฏการณ์เกมสต็อป

การขายชอร์ต (Short Sell) เป็นแนวทางปฏิบัติทางการเงินที่นักลงทุนหรือที่เรียกว่าผู้ขายชอร์ตยืมหุ้นและขายทันทีโดยหวังว่าจะซื้อคืนในภายหลังในราคาที่ต่ำกว่าคืนหุ้นที่ยืมมา (พร้อมดอกเบี้ย) ให้กับผู้ให้กู้และทำกำไรจากส่วนต่าง แนวปฏิบัตินี้มีความเสี่ยงในการขาดทุนอย่างไม่จำกัด เนื่องจากไม่มีข้อจำกัดโดยธรรมชาติว่าราคาหุ้นจะสูงเพียงใด

ตรงกันข้ามกับการซื้อแบบลอง (เป็นเจ้าของหุ้น) ซึ่งการสูญเสียของนักลงทุนจะจำกัดอยู่ที่การลงทุนครั้งแรกเท่านั้น (เช่นการขาดทุนทั้งหมดที่เป็นไปได้คือ 100%) ตัวอย่างเช่นหากผู้ขายชอร์ตยืมหุ้นที่ 20 ดอลลาร์และซื้อคืนที่ 50 ดอลลาร์ (เช่นหุ้นเพิ่มขึ้น 150%) พวกเขาจะสูญเสีย 30 ดอลลาร์ต่อหุ้นซึ่งคิดเป็น 150%

เมื่อวันที่ 22 มกราคม 2021 ประมาณ 140% ของโฟลต (ส่วนของหุ้นของบริษัทที่อยู่ในมือของนักลงทุนสาธารณะ) ของเกมสต็อปถูกขายชอร์ต ซึ่งหมายความว่าหุ้นที่ถูกให้ยืมจะถูกปล่อยกู้อีกครั้งและชอร์ตอีกครั้ง ผู้สังเกตการณ์ใน r/WallStreetBets เชื่อว่า บริษัทถูกประเมินค่าต่ำเกินไป และด้วยจำนวนหุ้นแบบชอร์ตที่สูงเช่นนี้พวกเขาสามารถกระตุ้นให้เกิดการชอร์ตสควีซโดยการผลักดันราคาขึ้นไปจนถึงจุดที่ผู้ขายชอร์ตต้องยอมจำนนและขายชอร์ตที่สูญเสียอย่างมากของพวกเขา (ข้อมูลอ้างอิง วิกิพีเดีย)

 

เกมสต็อป ร้านวีดีโอเกม ธุรกิจตะวันตกดิน

เกมสต็อป เครือข่ายเป็นร้านวิดีโอเกมในสหรัฐอเมริกา ประสบปัญหาในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมาเนื่องจากการแข่งขันจากการจัดจำหน่ายแบบดิจิทัล รวมถึงผลกระทบทางเศรษฐกิจจากการระบาดทั่วของโควิด-19  ซึ่งทำให้จำนวนผู้ซื้อสินค้าลดลง เป็นผลให้ราคาหุ้นของเกมสต็อปลดลง ทำให้นักลงทุนหลายรายขายทำ การขายหุ้นแบบชอร์ต

อย่างไรก็ตาม ในเดือนกันยายนปี 2020 ไรอัน โคเฮน (อดีตซีอีโอของ Chewy ผู้ค้าปลีกอาหารสัตว์เลี้ยงออนไลน์) เปิดเผยการลงทุนครั้งใหญ่ในเกมสต๊อปและเข้าร่วมคณะกรรมการของบริษัททำให้หลายคน เชื่อว่าหุ้นนั้นต่ำกว่ามูลค่าจริง

 

 มุมมองกูรูไทย-กรณีศึกษา         

ไพบูลย์ นลินทรางกูร ประธานกรรมการสภาธุรกิจตลาดทุนไทย (FETCO) เตือนนักลงทุนไทยควรมองปรากฎการณ์เกมสต็อปในตลาดหุ้นสหรัฐฯเป็นกรณีศึกษา จากกรณีดังกล่าวนักลงทุนต้องพิจารณาว่าหากคิดจะทำในลักษณะเดียวกันคงต้องศึกษาพื้นฐานของหุ้นให้ดี ไม่ใช่รวมตัวกันแล้วทำตามกระแสเหมือนในต่างประเทศ เพราะอาจจะทำให้เกิดความเสียหายต่อการลงทุนได้ เนื่องจากราคาหุ้นที่ปรับตัวขึ้นมาจะต้องอาศัยพื้นฐานประกอบด้วย

อย่างไรก็ตาม มองว่าหน่วยงานด้านตลาดทุนของไทยคงจะยังไม่มีการพิจารณาออกกฎเกณฑ์ใดๆ มาควบคุมการขายชอร์ต แต่หากพบว่ามีการปั่นราคาหุ้น หรือมีการกระทำที่อาจจะออกไปในแนวทางดังกล่าวได้ ก็เชื่อว่าสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) มีกฎหมายสนมือพร้อมรับมือได้อยู่แล้ว

"อย่าซื้อตามกระแส เพราะราคาหุ้นที่ปรับตัวขึ้นไปมาจากการรวมตัวกันซื้อ และถ้าเราเข้าไปและเป็นคนสุดท้ายที่ติดอยู่ตรงนั้นก็จะเป็นปัญหาได้" ไพบูลย์ กล่าว

ดร.นิเวศน์ เหมวชิรวรากร นักลงทุนเน้นคุณค่า หรือวีไอ  มีมุมมองต่อกรณีเกมสต็อปว่า เป็นสงคราม(หุ้น)ประชาชน ที่สะท้อนให้เห็นถึงการแตกแยกทางความคิดระหว่างคนหนุ่มสาวที่มักเป็นคนด้อยกว่าในสังคมที่มักจะถูกกดขี่ถูกเอารัดเอาเปรียบโดยคนสูงอายุกว่าและมีอำนาจกว่าและมี ความโลภมากกว่า ที่ทำอะไรก็ไม่ผิดเพราะอาศัยกฎหมายหรือกฎเกณฑ์รวมถึงการตีความจากฝ่ายเดียวกัน

พร้อมยกตัวอย่าง เช่น ในขณะที่เฮดจ์ฟันด์ขาใหญ่สามารถรวมหัวกันชอร์ตเซล แล้วก็ออกมาป่าวประกาศว่าหุ้นตัวนั้นจะต้องลงเพราะเหตุผลต่างๆ รวมถึงการที่นักวิเคราะห์ช่วยกันแนะนำให้ขายหุ้นโดยไม่มีความผิด แต่พอนักลงทุนรายย่อยคุยปรึกษากันในเว็บกลับถูกข่มขู่ว่าจะถูกเล่นงาน เป็นต้น ดังนั้น นี่เป็นเวลาที่คนตัวเล็กๆ จะต้องรวมพลังผ่านสื่อสังคมเพื่อตีโต้กลับ และ เราจะต้องเป็นฝ่ายชนะ

ดร.นิเวศน์ สรุปปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นกับหุ้นเกมสต็อปว่า ทั้งหมดนั้นก็คือ กระแสของโลกยุคใหม่ที่จะมีความเป็นประชาธิปไตยมากขึ้นมากในทุกด้านทั้งทางด้านเศรษฐกิจ สังคม การเมืองและตลาดหุ้น ทุกคนจะมีความเท่าเทียมกันมากขึ้น มีสิทธิมีเสียงมากขึ้น คนตัวเล็กทุกคนจะมีความหมายด้วยการรวมพลังผ่านสื่อที่ทรงประสิทธิภาพนั่นก็คืออินเตอร์เน็ตที่จะสามารถล้มระบบเก่าที่เป็นอยู่มาช้านานได้